Logo Fundacji Wiedzieć JakWiedzieć JakFUNDACJA
c

Emocje – jaką instrukcję obsługi nosimy w sobie?

Emocje

Każdy z nas otrzymał w dzieciństwie pewną instrukcję obsługi emocji. Nie była zapisana w książce ani przekazana podczas szkolenia. Tworzyła się przez obserwację dorosłych, ich reakcje, słowa i sposób radzenia sobie z trudnymi sytuacjami.

„Nie płacz”, „Nie przesadzaj”, „Nie ma się czego bać”, „Złość piękności szkodzi”. Brzmi znajomo? Takie komunikaty, choć często wypowiadane w dobrej wierze, mogą uczyć nas, że niektórych emocji nie należy pokazywać, a nawet odczuwać.

Tymczasem emocje nie są naszym wrogiem. Są informacją. Strach może sygnalizować zagrożenie, złość wskazywać na przekroczone granice, smutek towarzyszyć stracie, a radość informować o tym, co jest dla nas ważne. Problemem nie jest samo odczuwanie emocji, lecz sposób, w jaki na nie reagujemy.

Regulacja emocji nie oznacza ich tłumienia. To umiejętność zauważenia, nazwania i zrozumienia tego, co się z nami dzieje, a następnie świadomego wyboru reakcji. Szczególnie ważne jest dostrzeganie sygnałów płynących z ciała: napiętych mięśni, przyspieszonego oddechu czy ucisku w żołądku.

W pracy zespołowej brak świadomości emocjonalnej może prowadzić do konfliktów, impulsywnych decyzji i trudności komunikacyjnych. W szkole wpływa na relacje pomiędzy uczniami i nauczycielami. W życiu prywatnym może utrudniać stawianie granic i wyrażanie potrzeb.

Proste ćwiczenie: zatrzymaj się trzy razy w ciągu dnia i zadaj sobie pytania: „Co teraz czuję?”, „Gdzie odczuwam to w ciele?”, „Czego w tej chwili potrzebuję?”. Nie oceniaj odpowiedzi. Po prostu je zauważ.

Rozwijanie kompetencji emocjonalnych zaczyna się od uważności na siebie.

Nie mamy wpływu na pojawienie się każdej emocji, ale możemy uczyć się, co z nią zrobić. A pierwszym krokiem jest poznanie własnej instrukcji obsługi emocji – i sprawdzenie, które jej zapisy warto zmienić.

Autorka: Sylwia Świergiel